و بخورسوزهاى برنجين و سفالينه‌هاى زرين و آبگينه‌هاى شهر حلب نيز از جمله وسايلى بودند كه به خزانه‌هاى كليسا و كاخ‌هاى اروپا راه يافتند . « 1 » از بقاياى فرهنگ اسلامى هنوز در مراسم كليسا به مواردى برمىخوريم ؛ مانند دعاكردن با تسبيح كه به كليساى رومى ( كاتوليك ) راه يافته است و همچنين بخوردان و موادى مانند عود و كندر و اسفند كه دود مىكنند و سجاده‌اى كه روى ميز عبادت قرار مىدهند « 2 » و نيز لباس‌هاى ابريشمى و گلدوزىشده و خرقه‌هاى فاخرى كه عابدان و صالحان و مقام كليسايى هنگام عبادت بر دوش خود مىافكنند . « 3 » طراحان آلمانى ، مرغان و جانوران زيباى پارچه‌هاى شرقى را در طراحىهاى خود به‌كار مىگرفتند . « 4 » قطعه پارچه‌اى در موزه لوور وجود دارد كه بافنده آن شخصى ايرانى به نام بختكين بوده است . بر روى اين پارچه ، دو كاروان شتر با اسلوبى بسيار عالى روبه‌روى هم نقش شده كه نوشته روى آن شباهت بسيارى به سبك سفالينه‌هاى شمال شرقى ايران دارد . « 5 » در لباس‌هاى اروپايى در قرون وسطى ، تقليد از تمدن اسلامى آشكار است . همچنين از پارچه‌هاى پرشمارى كه نام آنها نشانه شهرهايى است كه در آنجا توليد شده‌اند و نيز از نام برخى لباس‌هاى اروپايى كه نام عربى دارند ، مىتوان به تأثير تمدن اسلامى در غرب پىبرد . « 6 » ساختن پرچم و سمبل و نشانه افتخار ، ازجمله امورى بود كه صليبيان از مسلمانان آموختند . استفاده از پرچم ، در سال 1150 ميلادى در فرانسه و در سال 1170 ميلادى در

--> ( 1 ) . بنگريد به : كريستين پرايس ، تاريخ هنر اسلامى ، ص 52 - 50 . ( 2 ) . در كليسا پارچه گلدوزى پرارزشى را كه گاه پشمى و ضخيم نيز هست ، روى ميز عبادتشان به‌گونه‌اى مىگسترند كه يك طرف آن آويزان باشد و دو دست را در همديگر گره كرده ، هنگام دعا روى آن قرار مىدهند و سپس‌سر را بر روى دستشان نهاده ، لحظه‌اى به اين حالت باقى مىمانند ( شبيه سجده ، ولى در حال ايستاده يازانوزده ) . ( 3 ) . زيگريد هونكه ، فرهنگ اسلام در اروپا ( خورشيد الله بر فراز مغرب زمين ) ، ص 88 . ( 4 ) . كريستين پرايس ، تاريخ هنر اسلامى ، ص 52 . ( 5 ) . پژوهش دانشگاه كيمبريج ، تاريخ ايران : از آمدن سلجوقيان تا فروپاشى دولت ايلخانان ، ص 311 . ( 6 ) . زيگريد هونكه ، فرهنگ اسلام در اروپا ( خورشيد الله بر فراز مغرب زمين ) ، ص 89 .